Vanram

                                                                             Vanram

Kol. 3:1&2; Filipi 3: 20; Rom 8:18

Mizo Kristian te hi vanram ngai tak hnam kan nih hmel a, kan hla ah pawh hian Vanram ngaih hla a tam khawp mai. Kristian kan nih tirh te kha chuan Vanram an ngai a, an sawi nasa a, hla ah pawh an phuah chhuak nasa hle a nih kha. Mahse, tunlai Kristian te erawh Vanram chanchin kan sawi khat ta deuh em? He lei chungchang hi kan sawi nasa mah mah tawh zawk em? Tih chang ka nei thin. Hmanah chuan miten Kristian te chu he khawvel thianghlim san tum, Vanram chauh ngaihtuah, he khawvel ngaihsak tak tak lo min ti thin. Mahse, tunah erawh he khawvel hi kan ngaih sak mah mah tawh zawk em?tih hi ngaihtuah tham tak a ni ta.

Hmanlai Judate pawm dan: Bible ah hian Van tih hi vawi tam tak a lang a, chutihrualin, ‘Vanram’ tih tak hi chu Thuthlung Thar tawngkam a ni. Hmanlai Judate ngaihdan ah chuan van leh khawvel (universe) hi hmun thumah an then a, van a chungnung ber a, a dawtah lei awmin lei hnuaiah tui thuk tak awmin an ring a ni. Van kumkulh chungah khian tuipui awmin an ring bawk a, kawngka tam tak awmin kawngka a in hawn chuan ruah angin tuipui tui a rawn sur thin niin an ngai. Pathian awmna ni a an rin chu tuipui chungah daih chuan a ni. Tin, lei hnuai tuipui thuk tak hnuai leh ah chuan ‘Sheol’ awmin an ring a, tah chuan mithi thlarau zawng zawng hi an kal turah an ngai.

            Hmanlai Judate khan vanram emaw hremhmun emaw suangtuahna kha an nei pha meuh lo. He ngaihdan hi chu saltan lai atanga Persian ho rindan an puak chhuah, Thuthlung Thara Lal Isua rawn nemngheh a ni. Chanchin Tha bu ah pawh Matthaia hian a rawn hmang bik deuh a, a chhan chu Matthaia hian Juda ten Pathian hming an lam hreh zia hre rengin Pathian ram tih aiah Vanram tih tawngkam a rawn thlang zawk a ni.

            Rev. Lalbiaktluanga khan Thupuan hrilhfiahna bu a ziah ah khan vanram zau zawng tur heti hian a sawi a, “A dung 2400 km, a vang 2400 km, a san zawng 2400 km” a ti. Mel 1500 bial a nih thu sawiin khawvela mihring zawng zawng pawh hi chhawng khatah ringawt pawh kan la thawl  tur thu a sawi a, chhawng 1499 ala ruak a ti.

            Tun tumah pawh hian Vanram chungchang hi eng vanga sawi fo tur nge kan nih tih kan zirho dawn a ni.

1) Chunglama rilru nghat tura tih kan ni: Vanram kan ngaihtuah fo thinna chhan tur chu kan rilru nghahna tur a nih vang a  ni. “Chung lam thilah in rilru nghat tlat ula, lei lam thilah chuan nghat suh u” (Kol.3:1-2) tih a nih kha. He khawvela kan chen lai chuan in leh lo te, sum leh pai, silh leh fen te kan mamawh a, heng zawng zawng ah hian ngaihtuahna kan seng tur pawh a ni. Mahse, kan rilru nghahna ber, kan ngaihtuah ber leh vei ber a ni ang tih erawh a hlauhawm a ni.

            Tin, he khawvela rilru nghah tlat hi chu a hrehawm, rilru a hah duh. Taksa pawhin a tuara, thlarau lam dinhmun a chhiat phah thin. An sawi thin, Pa pakhat hian Cycle khalh a zir a, a thiam thei reng reng lo mai a, thui pawh a tlan hma in a tlu leh thin. Mi pakhat hi alo kal a, “Ka pu, Cycle khalh i zir khan hnuai lam i en a, i kalna kawng chauh i bih ngur ngur vang khan i khalh thui thei lo a nih kha. Saw ti lai khua saw en la, hnuai lam bih reng lovin han khalh la, i thiam mai ang” a lo ti a, chupa sawi ang chuan a piaha khua lo lang chu thlir chungin Cycle chu a khalh tan leh ta a, tluang takin a tlan par par tawh mai a ni anti.

            He khawvel bih reng chungin hringnun kan hmang a, kan tlu leh thin. Kan bei a dawng a, kan hlim lo fo thin. Mahse, Van lam en ila, chunglam ah rilru i nghat ang u, Vanram hi i ngaihtuah thin ang u.  Hei hi kan lawmna tur leh chakna min petu tur chu a ni.

2) Van khua leh tui kan ni (Filipi 3:20): Khawvel khawi ram pawh hian an khua leh tui te chu an chhinchhiah thin a, India ramah pawh Aadhaar card, voter’s ID te kan ti. India khua leh tui dik tak chauh in an neih theih a ni. Tin, ram dangah zin chhuak dawn ila, khawi ram mi nge kan ni tih lanna neih a ngai a, chu chu Passport an ti. Tin, an rama luh phalna Visa kan neih tel a ngai bawk, (Ram tam tak hian ram thenkhat chu Visa tel lova an rama zin phalsak ram tam tak an awm tho) Visa hian dam chen a nei tih erawh hre tel ila. Mahse, Passport erawh neih ngei ngei ngai a ni thung. Ram dangah zin ta la, an ram i thlen ah emaw i luh dawna an lo tih dan tur chu “Passport please” tih a ni. Passport show tur i neih loh chuan eng ang mi pawh ni ila, “A theih loh” a ni tawp.

            Ringtute pawh hi Vanram mi leh sa kan ni, Van khua leh tui nihna nei kan ni. He lei hi chu Visa neia kan zinna hmun mai a ni. Nakinah kan Visa a expire (tawp) hunah Vanram Passport nei te chu Vanramah kan kal dawn a ni. A chang chuan mahni mikhualna hmuna tlei tak, mahni khua tak tak ngai lo hi kan ang thin ka ti. Kan khua tak tak zawk Vanram chanchin te hi kan va sawi khat ve, kan va ngaihtuah ngai ta lo ve!

            Thingtlang atangin mi tam tak hnathawk in emaw zirna vang te in Aizawl ah kan awm thin. Kei pawh hi kan khuaa awm loh vang vang chang ka nei fo tawh. Aizawla ka awm vang khan Aizawl mi leh sa ka ni tihna a ni chuang lo. Rei tak lo awm tawh pawh ni ila Chhiahtlang hi kan khua dik tak ka ni tho tho a, haw hun kan nei nge nge.

            Ringtute pawh hi Vanram Passport nei kan ni, vanram passport tel lovin vanram kan lut dawn lo, passport nei te chiah an lut ang. Vanram kawtchhuah ah Passport min lo dil ang a, chu passport ah chuan enge lo lang ang, Lal Isua thisen an hmu ang a, chu thisena tlan leh lei chu kan ni tih hi Vanram kawngkhar veng tuten hria in min luh tir mai dawn a ni. Chuvangin, kan khaw hlun, kan haw lehna tur Vanram hi i ngaihtuah thin ang u, i sawi tam ang u.

3) Kan ropuina tur hmun a ni (Rom 8:18): Tirhkoh Paula chuan “Tuna tuarna te hi nakina kan tan ropuina tih lan tur nen chuan tehkhin tham ah ka ruat si lo” a ti. Vanram khi kan ropuina hmun tur a ni. He leiah tuarna chi hrang hrang kan tawk thin, natna te, retheihna te, hrehawmna chi hrang hrang te, thihna ten min then hrang fo thin. Mahse, heng zawng zawng hi Vanram ah chuan a bo tawh ang. Thupuan bung 7 ah khan eng tin nge a tih kha, “An rilṭâm leh tawh ngai lo vang a, an tuihâl tawh hek lo vang, ni sa an tuar ngai tawh lo vang a, khaw lumin a tihrehawm tawh hek lo vang. Lalthuthleng laia awm Beram No chu anmahni vengtu a ni ang a, nunna tuikhurah te chuan a hruai ang. Pathian chuan an mit ata mittui zawng zawng a hru fai ang (Thu.7:16,17)

            He khawvel kan khual zinna a nih miau vangin sualna vang ten kan rum a, thihna vang te in kan tap thin. Harsatna hrang hrang vangin hrehawm tih chang lah kan ngah. Harsatna tawkin thenawm khawveng ten min hnemin min pui liam liam mahse tihtheih chin an nei si. Mahse, Heng zawng zawng hi kan khua Vanram ah chuan a bo tawh ang, a awm ve tawh lovang. Min vengtu chu Pathian a nih dawn vangin harsatna a awm tawh lo ang.

            He kan taksa, hrisel lo tak, natna in a tlakbuak fo thin, chak lo em em te hi tih danglam a ni tawh ang. Ropui leh mak taka siam kan nihna kha a takin kan chang leh dawn a ni. I Kor.15:42ff ah khan engtin nge Van taksa chu a awm dawn kha. “ Tawih thei kha phum a ni a, tawih thei lova kaihthawh a ni ang a, hmuhsitawm tak kha phum a ni a, ropui taka kaihthawh a ni ang; chak lo tak kha phum anu a, thiltithei taka kaihthawh a ni ang”

            Vanram ah chuan taksa danglam pu in, ropui tak leh thiltithei takin kan awm tawh dawn a ni. “Hrehawmna’ tih thu mal hi kan hre tawh ngai lo ang a, kan cham hlenna tur hmun a nih miau vangin chatuanin hlim takin kan awm tawh dawn a ni.

4) Vanram passport i nei tawh em?

            A tira kan sawi tawh angin Vanram chungchang hi titina ah pawh kan sawi khat a, kan trilru ah hian a lian ta lo tihna a ni. Kei pawh hi School lamah ka tui khawp mai a, School chungchang hi kan lo sawi leh thin mai pawh nilovin zan khaw tairek thlengin ka sawipui theih, a chhan chu ka rilru ah a lian tihna ani.

            Fiamthu in ka sawi fo thin chu kan Kohhran Inkhawm ka en hian Vanram ah chuan nu ho an tam ngawt ang ka ti thin. A dik tak tak mai thei, Vanram passport neih leh neih loh hi check theih ta se, kan kohhran nuho hi a nei tam ber an ni mai thei. A chhan chu he leia kan awmdan te, khawsak dan te, rilru put hmang te hian Vanram passport kan neih leh neih loh a hril tlat a ni. Lal Isuan “Keimah hi kawng leh thutak leh nunna ka ni; keimaha kal lo chu tu mah Pa hnênah an thleng ngai lo." Johana 14:6. A awmzia chu Lal Isua nei lo tan Vanram a luh theih loh, Vanram passport a neih theih loh.

Hawh u, he khawvel kan khualzinna ah hian rilru nghat tlat lovin kan khaw hlun Vanram ah khian I nghat ang u. Kan khualzin hun chhung hi a reilo, rei tak kan cham thei lo. Chuvangin, kan cham chhung hian inngeih takin awm ila, midang er leh sawisel te hi hun a uiawm mai mai. Van khua leh tui kan nih chuan Vanram mite awmdan tur ang takin he lei ah hian I khawsa ang u. "Vana min an tih angin Lei amin ti rawh se" tih angin Van khua leh tui te nundan tura awm rengin he kan khualzinna khawvel ah hian i khawsa ang u. Amen.

 

Comments

Popular posts from this blog

Rawngbawlna: Lal Isua atangin

Krista Rilru: Inngaihtlawmna

PATHIAN BIAK INKHAWM NGAIH PAWIMAWH